Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã từng có nhiều phát biểu khắt khe về cuộc chiến đang diễn ra ở Syria. Giờ đây ông đã quay sang chỉ trích một đồng minh NATO quan trọng, đó chính là Mỹ.

Vào ngày 10/1, ông Erdogan đã phát biểu rằng Washington đã gây ra “bể máu” ở Syria mà theo ông là do sự coi thường mối đe dọa từ các lực lượng vũ trang trong khu vực, không chỉ có Nhà nước Hồi giáo (IS). Đặc biệt, ông lên án việc Mỹ từ chối khẳng định lực lượng người Kurd ở Syria là phần tử khủng bố, đồng thời hỗ trợ họ về mặt quân sự.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Recep Erdogan.

“Tôi đã hỏi phía Mỹ rất nhiều lần: Các ông đứng về phía chúng tôi hay đứng về quân khủng bố kia?”, ông Erdogan phát biểu trong một cuộc họp với các trưởng làng địa phương.

Mặc dù việc ông Erdogan bày tỏ thái độ mạnh mẽ đối với lực lượng người Kurd là điều thường thấy, đây là lần đầu tiên ông tỏ ra tức giận với Washington. Người Kurd từ lâu là một trong những kẻ thù của chính quyền Ankara, khi họ bị cáo buộc gây ra những vụ khủng bố ở Thổ Nhĩ Kỳ trong quá khứ.

Lực lượng Tự vệ Nhân dân người Kurd (YPG), một đội quân có quân số khoảng 30.000 người đã tỏ ra rất thành công trong cuộc chiến chống IS ở Syria. Họ được sự trợ giúp từ liên quân do Mỹ đứng đầu, mặc dù Thổ Nhĩ Kỳ gọi họ là tổ chức khủng bố. Lý do là bởi YPG trực thuộc Đảng Liên hợp Dân chủ Người Kurd ở Syria (PYD), một đảng phái lớn có liên quan đến Đảng Lao động Kurdistan ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Sắp tới, nhiều khả năng PYD sẽ được mời để tham gia vào cuộc đàm phán hòa bình của Syria. Vào ngày 8/2, trước khi bày tỏ sự biết ơn đối với những đóng góp của Thổ Nhĩ Kỳ trong cuộc chiến chống IS, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ John Kirby tuyên bố Mỹ không công nhận PYD là một tổ chức khủng bố và sẽ tiếp tục hỗ trợ những binh sĩ người Kurd ở Syria.

“Chúng tôi hiểu rằng Thổ Nhĩ Kỳ coi PYD là một tổ chức khủng bố. Ngay cả những đồng minh thân cận nhất cũng có những bất đồng nhỏ”, ông Kirby cho biết. “Các dân quân người Kurd đã tỏ ra rất thành công trong cuộc chiến chống IS tại Syria. Chúng tôi đã có nhiều hình thức hỗ trợ cho họ, chủ yếu qua đường không, và điều này sẽ còn tiếp tục diễn ra trong tương lai”.

Ngay cả trước khi có bài phát biểu của ông Erdogan, Ankara đã tỏ ra rất giận dữ. Theo hãng thông tấn Anadolu (Thổ Nhĩ Kỳ), họ đã triệu tập Đại sứ Mỹ John Bass tới Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ sau khi tuyên bố trên được đưa ra.

Một binh lính người Kurd đang nhìn về phía một địa điểm bị IS đánh bom tại thành phố Sinjar (Iraq).

Thổ Nhĩ Kỳ đã trở thành một trong những quốc gia quan trọng trong cuộc chiến chống IS trong những tháng vừa qua, một phần là do nước này cho Mỹ và các nước đồng minh mượn Căn cứ Không quân Incirlik để tiến hành chiến dịch không kích. Tuyên bố trên của ông Kirby đã đe dọa đến sự ủng hộ của Thổ Nhĩ Kỳ đối với Mỹ và các nước đứng về phía dân quân người Kurd ở Syria.

Ông Erdogan cho biết, ông không chắc đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Barack Obama là ông Brett McGurk đã gặp gỡ lãnh đạo của đảng PYD ở thị trấn Kobani (Syria) hay chưa.

“Làm sao chúng tôi có thể tiếp tục tin các ông”, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ bày tỏ quan điểm của mình về chính phủ Mỹ. “Chúng tôi, hay là bọn khủng bố ở Kobani, mới là đối tác khu vực của Mỹ?”.

Tổng thống Erdogan cũng khẳng định Ankara đã cảnh báo với Mỹ rất nhiều lần về đảng PYD, và ông cho rằng lực lượng này sẽ không từ bỏ các hoạt động khủng bố của mình.

“Bọn họ không tuyên bố trực tiếp với chúng tôi mà lại làm điều đó ở nơi khác”, ông Erdogan bộc bạch về các quan chức Mỹ. “Đây là mối quan hệ hợp tác song phương rất khó hiểu”.

Bài viết được tham khảo nguồn tin CNN, một kênh truyền hình nổi tiếng của Mỹ, thuộc sở hữu tập đoàn Time Warner. CNN là một trong những kênh thông tin uy tín nhất thế giới.

Anh Tuấn (lược dịch)