Chính quyền Tổng thống Barack Obama mới đây đã đề xuất hợp tác với chính phủ Nga, qua đó cùng nhau chống lại các nhóm khủng bố đang hoạt động ở Syria. Đổi lại, Mỹ muốn Nga gây sức ép để ngừng không kích quân nổi dậy.

Một quan chức giấu tên cho biết, chính phủ Mỹ đã gửi văn bản đề xuất hợp tác với chính phủ Nga vào ngày 27/6 sau nhiều tuần bàn bạc nội bộ. Nội dung của thỏa thuận này là Mỹ sẽ cùng hợp tác với Không quân Nga và chia sẻ vị trí và tọa độ của những cứ điểm của Mặt trận Nusra, một phân nhánh của tổ chức khủng bố al-Qaeda hiện đang đối đầu với quân đội của Tổng thống Syria Bashar al-Assad. 

Đổi lại, Nga sẽ phải gây sức ép đối với chính quyền Assad để ngừng các cuộc không kích nhằm vào các khu vực được cho là của những nhóm nổi dậy do Mỹ hỗ trợ.

Khói bốc lên tại thành phố Aleppo (Syria) sau một cuộc không kích.

Theo một số quan chức, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ Ashton Carter lên tiếng phản đối đề xuất này, song cuối cùng đã chấp thuận theo quyết định của Tổng thống. Với nhiều người từ lâu đã không hài lòng trước những quyết định của Nhà Trắng đối với vấn đề Syria, kế hoạch này vẫn đang tồn tại nhiều vấn đề.

Thứ nhất, những dữ liệu tình báo mà Mỹ có trong tay vẫn chưa đủ tin cậy để họ có thể phân biệt các mục tiêu do Mặt trận Nusra kiểm soát với những khu vực của quân nổi dậy. Thứ hai, các phiến quân Mặt trận Nusra liên tục di chuyển, khiến việc xác định chính xác mục tiêu rất khó khăn. Thứ ba, việc đẩy mạnh không kích có thể sẽ khiến nhiều người dân gần đó bị thiệt mạng, khiến tổ chức này được ủng hộ rộng rãi hơn.

Một quan chức chính phủ Mỹ cũng phàn nàn rằng kế hoạch này không có phương án dự phòng nào trong trường hợp chính quyền Assad vẫn tiếp tục không kích vào những khu vực được cho là của quân nổi dậy ôn hòa.

Theo ông Andrew Tabler, một nhà phân tích chính trị người Mỹ, nếu kế hoạch thành công, chính quyền Assad sẽ có vị thế vững vàng hơn trước, trong khi các nhóm vũ trang chống lại Assad sẽ trở nên yếu đi. Điều này có thể sẽ cho phép quân chính phủ Syria giành lại Aleppo và đây sẽ được coi là một chiến thắng lớn của cả chính quyền Assad và Nga.

Trong khi đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin coi việc đẩy mạnh hợp tác quân sự với Mỹ trong vấn đề Syria là một minh chứng cho thấy tầm quan trọng của Moscow hiện tại, cũng như là cách để lệnh cấm vận kinh tế đối với Nga, được áp đặt sau những sự kiện xảy ra ở Ukraine, được nới lỏng.

“Nga tuyên bố rất rõ ràng rằng họ muốn hợp tác quân sự với Mỹ, không chỉ để chống khủng bố mà còn cải thiện vị thế trên trường quốc tế”, ông Tabler nói. “Đây là cách để họ được cộng đồng quốc tế đón nhận trở lại”.

Có thể thấy rằng chính quyền Obama đang thực hiện nhiều biện pháp khác nhau để chữa cháy cho những sai lầm trong chính sách của mình đối với vấn đề Syria. Song nhiều quan chức và chuyên gia Mỹ lo rằng đề xuất này sẽ khiến Mỹ mất vị thế của mình, trong khi Nga thì được nâng cao uy tín của mình sau khi ông Obama hết nhiệm kỳ Tổng thống.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ The Washington Post, nhật báo lớn nhất và là lâu đời nhất tại Washington D.C, Mỹ. Bên cạnh những tờ báo lớn khác như The New York Times, The Wall Street Journal và Los Angeles Times, The Washington Post thường đăng tải các phóng sự về Nhà Trắng, Quốc hội và những khía cạnh khác của chính phủ Mỹ.

Anh Tuấn (lược dịch)