Ung thư trẻ em mới mắc diễn biến nhanh, khi mới phát hiện ra có thể đã là giai đoạn muộn.
Trẻ bị ung thư điều trị tại khoa Nhi, cơ sở 3, BV K trung ương

Ngỡ ngàng bé 6 tháng tuổi đã bị ung thư

Tại Khoa Nhi Bệnh viện K trung ương cơ sở Tân Triều, những em bé còn bế ngửa trên tay đã mang trên mình “án” ung thư. Có những cháu chưa kịp tập đi đã phải chống chọi với căn bệnh này. 

Chị Nguyễn Thị Hà trú tại Thanh Hóa có con bị ung thư máu. Con gái chị 18 tháng chỉ nặng 8kg. Chị Hà cho biết từ khi 6 tháng tuổi thấy bé sốt lâu không đỡ và hay chảy máu chân răng. Chị kể chỉ cần đồ chơi hay bất cứ cái gì va nhẹ vào là cháu cũng chảy máu chân răng. 

Vợ chồng chị đưa con đi kiểm tra bác sĩ cho biết cháu bị ung thư máu. Vợ chồng chị Hà không tin vì cháu còn bé quá sao đã mắc ung thư được. Chị đưa con ra Hà Nội kiểm tra kết quả vẫn như thế. Từ đó đến nay, cháu bé phải truyền hóa chất. Cháu không có khoảng thời gian ăn dặm, tập lẫy, tập bò như bao trẻ khác mà ngày tháng của cháu sống chủ yếu ở bệnh viện là chính.

Hay như trường hợp của cháu gái con chị Thùy trú Gia Lâm, Hà Nội. Mới 8 tháng tuổi cháu bị sốt liên miên, sưng mắt lên. Đưa cháu đi kiểm tra tại Bệnh viện Mắt trung ương bác sĩ chẩn đoán ung thư võng mạc. Vợ chồng chị Thùy lại đưa con đến bệnh viện K. Cháu bé đã được múc 1 bên mắt. Chị Thùy chỉ mong cháu khỏe lại vài năm nữa có tiền sẽ cho cháu đi lắp mắt giả.

Ung thư từ trong bào thai

Thạc sĩ bác sĩ Phạm Việt Hương – Khoa Nhi, Bệnh viện K Trung ương cho biết việc các em bé mới sinh ra đã mắc ung thư không hiếm. Theo số liệu của chương trình mục tiêu quốc gia, có tới 1,6% trẻ sơ sinh mắc bệnh ung thư khi vừa mới sinh ra.

Đặc điểm của ung thư trẻ em có khác biệt hoàn toàn với ung thư người lớn. Cùng 1 lứa tuổi có thể mắc nhiều bệnh ung thư khác nhau, biểu hiện ở nhiều lứa tuổi khác nhau. Ung thư trẻ em mới mắc diễn biến nhanh, khi mới phát hiện ra có thể đã là giai đoạn muộn. Bệnh ung thư ở trẻ em còn khác với người lớn đặc điểm nữa là cùng một bệnh có nhiều triệu chứng khác nhau, mỗi cháu có biểu hiện khác nhau.

Nguyên nhân ung thư ở trẻ em, theo bác sĩ Hương trẻ thường mắc các bệnh do đột biến gen, nhiễm sắc thể, có những cháu từ trong bào thai đã bị ung thư nên khi vừa sinh ra vài tháng tuổi đã bị mắc ung thư, các cháu ít bị phơi nhiễm bởi các tác nhân gây ung thư.

Hiện nay, ung thư ở trẻ em hay gặp nhất là ung thư hệ thống tạo huyết và ung thư ngoài hệ thống tạo huyết, với bệnh bạch cầu chiếm 1/3 gồm bạch cầu cấp, bạch cầu mãn và rối loạn sinh tủy. Theo thống kể trên thế giới mỗi năm có 160 nghìn trẻ em mắc ung thư. Ở Việt Nam, ung thư trẻ em mắc nhiều nhất là ung thư máu, còn lại các ung thư khác về khối u đặc, ung thư buồng trứng chiếm 3 – 7%.

Triệu chứng gợi ý sớm, theo nghiên cứu của thế giới, 85% trẻ có gợi ý có khối u sưng nề ở ổ bụng, khi tắm có thể phát hiện, sốt kéo dài không rõ nguyên nhân, điều trị kháng sinh không dứt, đứa trẻ mệt mỏi, da xanh nhợt, có bầm tím trên da, xuất huyết chảy máu chân răng, máu mũi. Ung thư võng mạc biểu hiện mắt của trẻ có đốm trắng đồng tử, mắt mèo, vô tình phát hiện được. Cho trẻ vào buồng tối thấy mắt trẻ lóe lên. Ngoài ra, biểu hiện nữa là trẻ khỏe nhưng mọc hạch.

Việc phát hiện sớm bệnh ung thư rất quan trọng, bác sĩ Hương cho biết nếu xưa ung thư nói chung và ung thư trẻ em được gọi tứ chứng nan y nhưng ngày nay đạt được kết quả cao. Theo thống kê ở 20 quốc gia tiến bộ kết quả sống thêm 5 năm với dòng bạch cầu limpho đạt 83,1%, u lympho ác tính không Hodgkin đạt 81,2%, ở Pháp Mỹ, Hà Lan được coi là chữa khỏi 95,9%.

Ung thư nguyên bào thần kinh đạt 61%, đáng lưu ý là u tế bào mầm ở trẻ gái 92,1 %, trẻ trai 98% sống thêm không bệnh 5 năm. Bệnh u nguyên bào thận đạt sống thêm không bệnh 5 năm là 83,6%. Nhiều ung thư trẻ em được coi như chữa khỏi.

Để phòng tránh ung thư ở trẻ em, cũng như người lớn, theo bác sĩ Hương nên hạn chế tiếp xúc yếu tố nguy cơ, ô nhiễm thực phẩm, ô nhiễm nguồn nước, đảm bảo được dinh dưỡng an toàn, không chất phụ gia, trong gia đình có người mắc ung thư thường xuyên nên đi kiểm tra sức khỏe vì một vài bệnh có yếu tố gia đình như ung thư đại tràng, vú...

Ph. Thúy