Trẻ em bị mua bán, xâm hại là đối tượng phải chịu tổn thương nặng nề

Minh Thư

Tại Hội thảo quốc tế “Dịch vụ công tác xã hội với lao động trẻ em và trẻ em bị mua bán” nhiều con số đáng chú ý được đưa ra khi Việt Nam là quốc gia nằm trong khu vực có tình hình mua bán người diễn biến phức tạp, có chiều hướng gia tăng.

Giai đoạn 2011 - 2015, có 2.205 vụ mua bán người được phát hiện; 3.342 đối tượng bị bắt giữ và giải cứu được 4.495 nạn nhân. Năm 2016, cả nước phát hiện 388 vụ với 521 đối tượng, lừa bán 715 nạn nhân. Trong số những nạn nhân này, trẻ em phải chịu nhiều tổn thương sâu sắc, có trường hợp sự an nguy đến tính mạng như bị bắt cóc để bán nội tạng, làm nô lệ tình dục, cưỡng bức lao động. Địa bàn trọng điểm diễn ra ở biên giới Việt - Trung (70%), biên giới Việt Nam - Campuchia (11%) và biên giới Việt Nam - Lào (6,3%).

Bà Nguyễn Thị Hằng, Chủ tịch Hiệp hội Giáo dục Nghề nghiệp và Nghề Công tác xã hội phát biểu tại hội thảo.

Riêng đối với lao động trẻ em thì nhiều em đang phải vật lộn để mưu sinh trên đường phố, trong các hộ gia đình, tại các công trường và trong các doanh nghiệp… tập trung chủ yếu ở nhóm tuổi từ 15 đến 17 tuổi (gần 58%). Trong số đó, 85% trẻ em sinh sống ở khu vực nông thôn và 15% sống ở khu vực thành thị.

Lao động trẻ em tập trung chủ yếu ở ba nhóm ngành nghề: nông nghiệp, dịch vụ, công nghiệp - xây dựng. Trong đó, nông nghiệp chiếm tỷ lệ cao nhất, gần 1,18 triệu em (chiếm 67%). Điều kiện làm việc nặng nhọc, độc hại gây tổn hại không nhỏ đến sức khỏe của các em và việc phải tham gia lao động sớm cũng đẩy các em tới môi trường có nhiều cạm bẫy, tệ nạn xã hội; gia tăng nguy cơ bị lạm dụng, xâm hại, mua bán.

Bà Nguyễn Thị Hằng, Chủ tịch Hiệp hội Giáo dục Nghề nghiệp và Nghề Công tác xã hội cho hay: Lao động trẻ em và trẻ em bị mua bán, xâm hại với các vụ việc hết sức đau lòng, các em bị tổn thương nặng nề về cả thể chất và tinh thần... Mặc dù Công ước quốc tế và các văn bản pháp luật của Việt Nam đã quy định quyền được bảo vệ, chăm sóc của trẻ em, nhưng một bộ phận không nhỏ các em vẫn bị ép buộc lao động sớm, bị tước bỏ đi quyền an sinh xã hội. Mỗi năm có hàng ngàn phụ nữ và trẻ em bị mua bán vì mục đích thương mại và bị xâm hại dưới các hình thức khác nhau.

Việt Nam là một trong những quốc gia sớm ký kết và thực hiện Công ước Quốc tế về quyền trẻ em, Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp về chính sách pháp luật; tuyên truyền nâng cao nhận thức của cộng đồng về công tác phòng ngừa, hậu quả nghiêm trọng của lao động trẻ em, mua bán và xâm hại trẻ em; nâng cao trách nhiệm của các cơ quan Nhà nước, chính quyền các cấp trong việc thực hiện pháp luật bảo vệ, chăm sóc trẻ em.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, việc cung cấp các dịch vụ công tác xã hội cho lao động trẻ em và trẻ em bị mua bán, xâm hại vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức và có cả những “lỗ hổng” về hành lang pháp lý.

Hiện nay, các cơ sở cung cấp dịch vụ công tác xã hội chưa đáp ứng nhu cầu; chất lượng dịch vụ chưa cao; đội ngũ nhân viên công tác xã hội còn hạn chế về năng lực và kỹ năng thực hành; nguồn lực huy động hạn hẹp; pháp luật về nghề công tác xã hội mới phát triển, chưa hoàn thiện.

Chính vì thế, thời gian tới, cùng với việc thực thi các đạo luật liên quan tới trẻ em như Hiến pháp 2013; Bộ Luật Lao động 2012 (mục lao động vị thành niên); Luật trẻ em 2016; Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2007; Luật phòng, chống mua bán người 2011, các cấp, các ngành và tổ chức xã hội cần nâng cao trách nhiệm, quan tâm chăm sóc và cung cấp dịch vụ bảo vệ an toàn cho trẻ em để các em được sống trong môi trường gia đình hòa thuận.

Tạo cho trẻ em cơ hội hòa nhập cộng đồng, tiếp cận với các dịch vụ giáo dục, chăm sóc sức khỏe, tư vấn tâm lý theo các quyền được quy định trong pháp luật để trẻ em phát triển toàn diện về thể chất, tâm lý, tinh thần, trí tuệ.

Bên cạnh đó, cần đào tạo phát triển nguồn nhân lực công tác xã hội với các trình độ khác nhau đáp ứng yêu cầu chuyên nghiệp hóa và nhu cầu trước mắt nâng cao chất lượng dịch vụ. Gắn kết hoạt động của các cơ sở cung cấp dịch vụ với hoạt động hỗ trợ can thiệp của cộng đồng, hướng về cộng đồng là chủ yếu phát huy sức mạnh của cộng đồng đặc biệt là các tổ chức xã hội.

cùng chuyên mục
Kéo xuống để xem tiếp nội dung
Xem thêm trên infonet