Mới đây, Trung Quốc đã gửi một thông điệp cảnh báo mạnh mẽ đối với ai, với bất kỳ nước nào đi vào khu vực tranh chấp trên Biển Đông, đó là hãy tránh xa hoặc họ sẽ bị khởi tố.

Hôm 2/8, Tòa án Tối cao Trung Quốc đã ban hành một quy định theo đó cơ quan này khẳng định “Bắc Kinh có cơ sở pháp lý rõ ràng để giữ gìn trật tự hàng hải, an ninh và lợi ích hàng hải cũng như thực hiện quản lý vùng biển theo quy định pháp luật của nước này”.

Lời cảnh báo trên được đưa ra trong báo cáo chi tiết về phán quyết của Tòa trọng tài quốc tế (PCA) hồi tháng trước về vụ kiện của Philippines trên Biển Đông. Theo đó, tòa quốc tế kết luận Bắc Kinh không có cơ sở pháp lý để tuyên bố chủ quyền theo Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển.

Michael C. Davis, giáo sư luật đến từ ĐH Hong Kong, cho CNN biết tuyên bố của Tòa án tối cao Trung Quốc “rất đáng lo ngại”. “Đây là một lời khẳng định hết sức đáng ngại, và điều đó có nghĩa là Bắc Kinh sẽ khởi tố bất kỳ ai thâm nhập vào vùng biển mà nước này tuyên bố chủ quyền”, ông nói.

Tòa tối cao Trung Quốc cho biết sẽ khởi kiện bất kỳ ai đánh bắt cá trái phép trên Biển Đông. Nguồn: CNN

Sức mạnh luật pháp

Phán quyết của Tòa trọng tài Hague đã bác bỏ “quyền lịch sử” của Trung Quốc ở Biển Đông và tuyên bố Bắc Kinh gây cản trở Philippines thực hiện quyền đánh bắt tại bãi cạn Scarborough (ngư trường truyền thống của Philippines).

Phán quyết cũng khẳng định Ba Bình và những bãi đá khác ở quần đảo Trường Sa chỉ là "đá" và Trung Quốc không có quyền tuyên bố bất kỳ vùng đặc quyền kinh tế nào ở Trường Sa.

Tòa Tối cao Trung Quốc không nhắc trực tiếp đến phán quyết của PCA nhưng cho biết “sức mạnh luật pháp là một yếu tố quan trọng trong chủ quyền quốc gia”. Bắc Kinh đã bảo vệ cái mà nước này coi là vùng lãnh hải của mình một cách thô bạo, tấn công, bắt giữ các ngư dân nước ngoài làm việc gần các hòn đảo do Trung Quốc kiểm soát.

Tòa tối cao Trung Quốc cho biết các công dân nước này hoặc công dân nước ngoài liên quan đến các vụ đánh bắt cá bất hợp pháp hay đánh cá trong khu vực nói trên sẽ bị khởi tố như tội phạm. Cơ quan này cũng đưa ra một số tình huống như “thâm nhập trái phép vào lãnh hải Trung Quốc”, bao gồ neo đậu hoặc tái thâm nhập sau khi đã được cảnh báo. Các tội kể trên có thể phải chịu án một năm tù giam.

Ông Davis cũng cảnh báo rằng tuyên bố trên có nghĩa là các ngư dân Philippines hoạt động ở vùng biển mà PCA khẳng định thuộc về Manila cũng có thể bị tàu Trung Quốc bắt giữ và “bị khởi tố” theo quy định hoàn toàn trái ngược với phán quyết của tòa án.

Tòa tối cao Trung Quốc còn quy định cả ngư dân nước này nếu vi phạm các luật bảo vệ môi trường ở Biển Đông cũng sẽ bị bắt giam. Theo ông Davis, đây có thể là “một dấu hiệu cho thấy chính quyền Bắc Kinh bắt đầu yêu cầu các ngư dân của mình phải tuân thủ theo các quy chuẩn môi trường”, điều mà họ chưa từng làm trước đây.

PCA trước đó cũng chỉ ra rằng, Trung Quốc đã hủy hoại môi trường, tàn phá rạn san hô, sử dụng những biện pháp đánh cá nguy hiểm và đánh bắt bừa bãi những sinh vật biển quý hiếm ở Biển Đông.

Trong những tháng gần đây, Bắc Kinh đã bày tỏ sự tức giận đối với các hoạt động tuần tra tự do hàng hải của Hoa Kỳ và Australia, cho rằng các máy bay chiến đấu, tàu chiến của những nước này đe dọa đến chủ quyền của Trung Quốc.

Tuần trước, tờ Thời báo Hoàn cầu còn lớn tiếng chỉ trích Australia và đe dọa sẽ “bắn” tàu chiến của nước này đầu tiên nếu tham gia tranh chấp trên Biển Đông. Canberra là một trong những chính phủ đầu tiên trên thế giới lên tiếng ủng hộ phán quyết của PCA cũng như khuyến khích các nước tuân thủ theo quyết định này.

Bài viết được tham khảo nguồn tin CNN, một kênh truyền hình nổi tiếng của Mỹ, thuộc sở hữu tập đoàn Time Warner. CNN là một trong những kênh thông tin uy tín nhất thế giới.

Tuệ Minh (lược dịch)