Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội cho rằng, những vùng đất ngập mặn, không thể trồng lúa thì nên chuyển đổi để trồng các loại cây khác mang lại kinh tế cao hơn.

Báo cáo trước Quốc hội về việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020, ông Nguyễn Minh Quang – Bộ trưởng Bộ Tài nguyên & Môi trường cho biết, tới năm 2020 diện tích đất trồng lúa của cả nước có thể giảm xuống còn 3.760,39 nghìn ha, điều chỉnh giảm thêm 52,04 nghìn ha so với Nghị quyết của Quốc hội.

“Việc giảm diện tích đất trồng lúa là để chuyển mục đích cho phát triển hệ thống hạ tầng đồng bộ nhất là giao thông theo Nghị quyết Đại hội lần thứ XII và để các địa phương chuyển đổi cơ cấu cây trồng trước tác động của biến đổi khí hậu, thiên tai” – Bộ trưởng Nguyễn Minh Quang phân tích.

Diện tích trồng lúa sẽ được thu hẹp trong 5 năm tới (Ảnh minh họa)

Cụ thể, diện tích giảm tập trung chủ yếu tại các tỉnh như Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Bình Dương, Đồng Nai, Tây Ninh, Bến Tre, Bạc Liêu, Cà Mau.

Đồng thời, trong 3.760,39 nghìn ha đất trồng lúa, cho phép khoảng 400 nghìn ha được quy hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng nhưng được bảo vệ, không làm mất các điều kiện phù hợp để khi cần thiết vẫn trồng lúa trở lại nhằm mục tiêu vừa nâng cao hiệu quả sử dụng đất, vừa duy trì quỹ đất trồng lúa.

Ngoài ra, theo tính toán của Chính phủ với 3.760,39 nghìn ha đất trồng lúa với hệ số sử dụng đất trồng lúa bình quân là 1,95 lần thì diện tích gieo trồng lúa hàng năm vẫn đạt trên 7 triệu ha và với năng suất bình quân khoảng 60 tạ/ha/năm, thì sản lượng lúa đạt 42 triệu tấn/năm, bình quân khoảng 420 kg/người/năm vẫn đảm bảo mục tiêu an ninh lương thực quốc gia.

Thẩm tra báo cáo của Chính phủ, Uỷ ban Kinh tế tỏ ra đồng tình với đề xuất Theo lập luận của Uỷ ban này, hiện nay nguồn cung gạo trong nước đang dư thừa, thị trường xuất khẩu gạo bị thu hẹp do một số quốc gia là bạn hàng truyền thống nhập khẩu gạo của Việt Nam dần tự chủ được sản xuất lương thực.

Diện tích đất trồng lúa mà Chính phủ đề nghị chuyển mục đích sử dụng chủ yếu là phục vụ nhu cầu phát triển kết cấu hạ tầng, công nghiệp, đô thị, xây dựng nông thôn mới và chuyển đổi cơ cấu cây trồng.

Về diện tích điều chỉnh giảm 52,04 nghìn ha đất trồng lúa, trong đó đất chuyên trồng lúa nước giảm 92,95 nghìn ha là diện tích đất thường xuyên bị hạn hán, nhiễm mặn, ngập lụt và đất bị thoái hóa sản xuất lúa kém hiệu quả so với các cây trồng khác. Số diện tích cắt giảm cụ thể tại từng vùng, như vùng Đồng bằng sông Hồng giảm khoảng 19 nghìn ha; Vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung giảm khoảng 16 nghìn ha; Vùng Đồng bằng sông Cửu Long giảm khoảng 36 nghìn ha.

Đối với diện tích 400 nghìn ha đất lúa chuyển sang trồng các loại cây hàng năm thì phần diện tích chuyển đổi là diện tích thường xuyên bị hạn hán, xâm nhập mặn do chịu tác động của của biến đổi khí hậu, không thể tiếp tục trồng lúa hoặc trồng lúa hiệu quả thấp.

“Diện tích đất trồng lúa còn lại cùng với áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật thâm canh tăng vụ, nâng cao hệ số sử dụng đất, diện tích gieo trồng lúa dự kiến đạt trên 7 triệu ha, năng suất lúa bình quân hàng năm khoảng 60 tạ/ha, sản lượng đạt khoảng 42 triệu tấn/năm, với sản lượng này sẽ bảo đảm an ninh lương thực hiện tại, ngay cả khi dân số tăng và giữ ổn định ở mức 120 triệu dân trong tương lai”- Uỷ ban Kinh tế khẳng định.

Hoài Thu