Thời gian gần đây, Việt Nam cũng đã có sự hợp tác chặt chẽ với các nước và các tổ chức quốc tế trong lĩnh vực phòng, chống rửa tiền.

“Bắt tay” chặt các nước

Ngoài sẵn sàng chia sẻ những kinh nghiệm về phòng, chống rửa tiền, đáp ứng được thông lệ quốc tế, phù hợp với hệ thống khuôn khổ pháp lý cũng như thực tiễn hệ thống ngân hàng tài chính của Việt Nam.

Về hoạt động trao đổi thông tin quốc tế, đến nay Việt Nam đã ký Bản ghi nhớ (MOU) về trao đổi thông tin với các nước: Lào, Indonesia, Malaysia, Campuchia, Hàn Quốc, Thái Lan và Nhật Bản. Hoạt động hợp tác quốc tế về trao đổi thông tin liên quan đến rửa tiền có vai trò và ý nghĩa hết sức quan trọng trong hoạt động phòng, chống rửa tiền.

Cụ thể, vào tháng 7/2013, Việt Nam đã ký kết với Thái Lan về hợp tác phòng chống rửa tiền. Với vai trò là thành viên của Nhóm châu Á - Thái Bình Dương về chống rửa tiền (APG) có nghĩa vụ cùng các thành viên khác thực hiện 40+9 khuyến nghị của Lực lượng đặc nhiệm tài chính (FATF), Việt Nam đã và đang tích cực thúc đẩy mạnh mẽ quá trình hợp tác, trao đổi thông tin về phòng, chống rửa tiền với các quốc gia thành viên.

Việc ký kết Biên bản ghi nhớ về trao đổi thông tin liên quan đến rửa tiền sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho hai bên trong quá trình thu thập, phân tích, xử lý thông tin phục vụ công tác phòng, chống rửa tiền; đồng thời góp phần vào việc củng cố và tăng cường mối quan hệ hợp tác giữa hai nước Việt Nam – Thái Lan.

Trước đó, vào tháng 3/2012, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Thống đốc Ngân hàng Quốc gia Campuchia đã ký Bản ghi nhớ về trao đổi thông tin phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố. Bản ghi nhớ về trao đổi thông tin phòng, chống rửa tiền và tài trợ khủng bố được ký kết dựa trên tinh thần hợp tác chặt chẽ cùng có lợi trong khuôn khổ luật pháp quốc gia của mỗi nước, nhằm góp phần cùng cộng đồng quốc tế chống lại các hoạt động rửa tiền và tài trợ khủng bố ở khu vực cũng như trên thế giới.

Đồng thời, sự hợp tác giữa hai bên sẽ góp phần tìm kiếm, ngăn chặn và xóa bỏ các hoạt động rửa tiền, tài trợ khủng bố, đồng thời tạo điều kiện cho các cơ quan điều tra tài chính của hai nước học tập kinh nghiệm của nhau.

Trước đó nữa, vào tháng 10/2009, Việt Nam cũng đã ký kết Bản ghi nhớ hợp tác trao đổi thông tin về phòng và chống rửa tiền với Malaysia. Theo quy định tại Bản ghi nhớ này, các cơ quan có thẩm quyền sẽ cung cấp, trên cơ sở yêu cầu của bên kia bất kỳ thông tin nào đã được báo cáo đến cơ quan mình, hoặc các thông tin có quyền thu thập mà cơ quan có thẩm quyền nghi ngờ là có liên quan đến việc điều tra, truy tố tội phạm rửa tiền hoặc tội phạm về cơ bản giống với tội rửa tiền.

Bản ghi nhớ cũng quy định, mọi thông tin đã được trao đổi bởi các bên có thẩm quyền phải tuân theo sự kiểm soát chặt chẽ và bảo toàn nhằm bảo đảm thông tin chỉ được sử dụng theo các quy định được phép.

Tiếp đó, năm 2010, Việt Nam ký kết với Indonesia, năm 2011 ký kết với Lào, và năm 2013 Việt Nam tiếp tục ký với Hàn Quốc và Nhật Bản.

Ảnh minh họa

Ban, ngành phối hợp đẩy nạn rửa tiền

Không chỉ chú trọng đến hoạt động hợp tác với quốc tế, ở trong nước, các cơ quan, ban ngành cũng phối hợp chặt chẽ trong hoạt động phòng, chống rửa tiền. Cuối năm 2008, Trung tâm Thông tin phòng, chống rửa tiền thuộc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) và Văn phòng Interpol Việt Nam thuộc Bộ Công an đã ký quy chế phối hợp trao đổi thông tin về phòng chống rửa tiền.

Theo đó, hai bên cam kết sẽ tiến hành trao đổi thông tin về phòng, chống rửa tiền theo đúng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng đơn vị đã được Chính phủ, Bộ Công an, NHNN quy định để đáp ứng kịp thời nhanh chóng và đầy đủ những yêu cầu phòng, chống rửa tiền và chống tài trợ cho hoạt động tội phạm.

Và năm 2012,  Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 470 về việc thành lập Ban chỉ đạo phòng, chống rửa tiền. Ban chỉ đạo này có nhiệm vụ chỉ đạo và điều phối hoạt động giữa các bộ, ngành trong công tác phòng, chống rửa tiền trên lãnh thổ Việt Nam.

Đồng thời giúp Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo xây dựng chiến lược, chủ trương, chính sách, chương trình, kế hoạch, cơ chế và giải pháp trong công tác phòng, chống rửa tiền; chỉ đạo việc triển khai thực hiện nghĩa vụ thành viên của Việt Nam trong Nhóm châu Á - Thái Bình Dương về chống rửa tiền (APG) và kế hoạch tiến tới thực hiện đầy đủ 40+9 Khuyến nghị của Lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF). Đây cũng là đầu mối phối hợp với các lực lượng nòng cốt trong công tác chống khủng bố nhằm nghiên cứu, đề xuất cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành chính sách pháp luật, chương trình, biện pháp chống tài trợ cho khủng bố trên lãnh thổ Việt Nam. Ban chỉ đạo sẽ giúp Thủ tướng Chính phủ nghiên cứu, ban hành chủ trương, chính sách về hợp tác quốc tế trong lĩnh vực phòng, chống rửa tiền phù hợp từng thời kỳ.

Mới đây, NHNN và Tổng cục Thuế cũng đã ký quy chế cung cấp thông tin phòng chống rửa tiền. Cụ thể, 2 bên cam kết thực hiện cung cấp và trao đổi thông tin theo về tình hình chấp hành pháp luật thuế của cá nhân, tổ chức liên quan đến phòng chống rửa tiền; thông tin về cá nhân, tổ chức thực hiện các giao dịch tài chính qua ngân hàng có dấu hiệu đáng ngờ liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế, chiếm đoạt tiền hoàn thuế; thông tin phản hồi về kết quả xử lý thông tin đã được trao đổi, cung cấp…


Duy Anh