Sáng ngày 28/12, sau 1 tuần phẫu thuật, bệnh nhân Triệu Mùi Chài đã được ra viện và có thể trở về nhà.
Bà Triệu Thị Chài xúc động vì đã bỏ được khối u khủng.

Bà Triệu Mùi Chài ở huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng đã bị khối u ở mặt hơn 20 năm. Khối u to choán hết cả khuôn mặt, đến nỗi mỗi lần đi chợ bà vô tình rơi cái khăn thì những người xung quanh bỏ chạy hết vì sợ hãi. Ngay cả khi xuống bệnh viện bà đi ra hành lang đứng, người khác cũng bỏ chạy hết vì trông khối u rất sợ hãi. Vì thế, người dân ở đây đã gọi bà là sơn nữ mặt quỷ.

Duyên đến từ một bài báo

Giáo sư, tiến sĩ Trịnh Đình Hải – Giám đốc Bệnh viện Răng Hàm Mặt trung ương cho biết, tình cờ ông đã đọc bài báo viết về bệnh nhân Triệu Mùi Chài ngày 5/12/2015. Lúc ấy, ông thấy thật sự ấn tượng sâu sắc và muốn làm điều gì đó giúp đỡ bệnh nhân này.

Bài báo viết về bà Chài là lao động chủ lực của gia đình vì cả nhà chỉ có bà biết nói tiếng kinh. Bà bị khối u khổng lồ đến nỗi không nhìn rõ ngũ quan. Giáo sư Hải không biết bệnh gì nhưng qua bài báo khẳng định u lành tính. Ông nghĩ mình phải làm gì để giúp bệnh nhân và u lành tính thì các phẫu thuật viên của bệnh viện hoàn toàn đủ sức làm được. Đến thứ hai đầu tuần họp giao ban, bác sĩ Hải đã đọc bài báo cho cả bệnh viện nghe. 

Các bác sĩ đều suy nghĩ muốn làm cái gì đó cho bệnh nhân. Sau đó bác sĩ Thủy làm ở phòng chỉ đạo tuyến tìm cách liên lạc với bệnh nhân và bác sĩ Hà - khoa Phẫu thuật tạo hình hàm mặt đã chuẩn bị các khâu chuẩn bị cho ca mổ.

Bác sĩ Thủy đã liên hệ với bệnh nhân và đưa bà Chài về bệnh viện sớm nhất có thể. Ngay lúc đó, bệnh viện cũng thông báo sẽ đài thọ toàn bộ chi phí bao gồm tất cả các kinh phí ăn ở, đi lại cho người thân của bà. 

Tiến sĩ Hải cho biết, phải đài thọ cả chi phí khác vì cách đây 10 năm bệnh viện đã mổ miễn phí cho cháu ở vùng cao bị hở hàm ếch nhưng gia đình đã bỏ viện vì không còn tiền đủ để chờ mổ nên bệnh viện nhấn mạnh, sẽ hỗ trợ cả tiền ăn ở cho bệnh nhân và người thân. 

Giáo sư Trịnh Đình Hải và bệnh nhân Chài

Chỉ hai ngày sau, ngày 9/12, bà Chài được đưa về phòng khám của bệnh viện. Ngay buổi hội chẩn đầu tiên có bác sĩ Vũ Đình Minh – Phó giám đốc Bệnh viện và PGS - TS Lê Sơn cùng các phẫu thuật viên khác. Tất cả đều thận trọng, nghi ngờ rất nhiều khả năng liên quan đến sọ não nên gợi ý xét nghiệm Xquang liên quan đến sọ não như MRI, CT 64 dãy và làm các xét nghiệm khác có thể. 

Các bác sĩ của bệnh viện lại đưa bà Chài đi khắp Hà Nội để làm xét nghiệm khác.

Khi phim chụp Xquang về, bác sĩ khẳng định có 1/3 khối u nằm trong sọ não nên trong hội chẩn phải có bác sĩ sọ não thần kinh. Chính vì thế đến ngày bệnh viện hội chẩn toàn viện - 14/12 - bệnh viện đã mời thêm cả tiến sĩ Lê Hồng Nhân của BV Việt Đức và thống nhất chẩn đoán thoát vị màng não tủy.

Ca mổ gian nan 

Tuy nhiên, khi tiến hành chuẩn bị phẫu thuật cho bệnh nhân Chài, các bác sĩ gặp một loạt khó khăn. Các bác sĩ đưa bệnh nhân sang BV Lão khoa để kiểm tra nhưng chẩn đoán của bệnh viện rất bi đát: thể trạng yếu, dinh dưỡng kém, huyết áp cao, suy tim, xơ vữa động mạch, nhiễm trùng tiết niệu, thiếu máu, nang thận và khuyên hết sức dè dặt nếu động dao kéo. 

Bệnh viện Răng Hàm Mặt đã điều trị theo hướng của BV Lão khoa để ổn định huyết áp, tăng cường thể trạng cho bệnh nhân và hội chẩn lại trường hợp này. Nền sọ đụng chạm khó, dễ có hậu quả nghiêm trọng, thể trạng lại yếu nên trong quá trình mổ phải làm chủ được đường thở mới có thể mổ. Đồng thời các bác sĩ phải kiểm soát được áp lực tĩnh mạch trung tâm, làm chủ tuần hoàn, xử lý thay đổi áp lực nội sọ tổng hợp vì có thể tăng giảm, áp lực nội sọ và phải làm các phương án dự phòng.

Đến ngày 21/12, đúng 7h, bà Chài được đưa đến phòng mổ và đến 8h 30 các bác sĩ gây mê bắt đầu đặt nội khí quản. Bà Chài có khối u rất to nên khi đặt nội khí quản mất hơn một tiếng đồng hồ. 

Trước 11h các bác sĩ hội chẩn xem đường rạch thế nào, phân công xem hàm mặt mổ trước hay sọ não mổ trước và từ 11h đến 16h mới tiến hành lấy hết các khối u, tạo hình lại khuôn mặt hết sức phức tạp và gian nan. 

16h30 chiều, bà Chài được đưa vào khoa phòng hậu phẫu, đã mở mắt. 14h chiều ngày hôm sau bà được rút nội khí quản. Ngày hôm sau nữa ăn sữa. Đến cuối tuần bà đòi ăn cơm, đòi về nhà vì rất nhớ nhà.

PGS TS Lê Sơn, Trưởng khoa Phẫu thuật tạo hình Hàm mặt cho biết, đây là tổn thương bệnh lý không phải nặng vì lành tính nhưng khó khăn là nó biến dạng quá lớn ở mắt, hàm và sọ não. Mổ u lành tính, bệnh tình sẽ khó tái phát, song ở bệnh nhân này rất khó khăn vì tổn thương dính vào thân não. Nếu không khéo bệnh nhân có thể chết trên bàn mổ. Nhưng các bác sĩ đã cố gắng lấy sạch tổn thương và khả năng tái phát sẽ vô cùng ít. 

Bản thân bà Chài bà không tin rằng mình lại có thể trở về như trước. Cả buổi nói chuyện bà chỉ khóc, dù không đứng lên được nhưng bà vẫn cố gắng nói cảm ơn các bác sĩ, những tình nguyện viên đã đưa bà trở về người bình thường.

Ph. Thúy